Nội dung chính

Nên bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu như thế nào?

Kết quả điều tra dinh dưỡng toàn quốc năm 2019 – 2020 cho thấy khoảng 20% trẻ dưới 5 tuổi ở Việt Nam bị thiếu sắt. Do đó, bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu là mối quan tâm hàng đầu của các bậc phụ huynh hiện nay. Bài viết sau đây sẽ hướng dẫn mẹ cách bổ sung sắt hiệu quả cho bé ngay tại nhà.

bổ sung sắt cho trẻ như thế nào
Mẹ nên bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh như thế nào để có hiệu quả

Các cách bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu

Như đã biết, sắt có vai trò vô cùng quan trọng với sự phát triển não bộ và miễn dịch của bé. Vi chất này không chỉ góp phần chuyển hóa năng lượng cho các tế bào mà còn tham gia vào quá trình tái tạo hồng cầu, vận chuyển oxy đi khắp cơ thể. Việc thiếu sắt có thể khiến trẻ rơi vào tình trạng mệt mỏi, căng thẳng, suy giảm trí nhớ, trì trệ hoạt động. Do đó bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu là việc làm cần thiết để quá trình phát triển được toàn diện. Dưới đây là một số cách mẹ có thể áp dụng cho bé nhà mình.

Cách bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh qua sữa mẹ

Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng tốt nhất cho trẻ. Do đó cách đầu tiên để bổ sung sắt là tận dụng nguồn dinh dưỡng số một này. Cụ thể:

  • Với trẻ sinh non: Thiếu máu ở trẻ sinh non là vấn đề thường thấy. Trẻ từ 37 tuần trở lên có thể nuôi bằng sữa mẹ. Và nên được bổ sung sắt nguyên tố từ lúc 1 tháng tuổi đến 12 tháng tuổi theo liều lượng 2mg/kg/ ngày. Mẹ có thể bổ sung sắt dưới dạng dược liệu hoặc sử dụng thực phẩm hàng ngày để tăng chất lượng sữa cho bé.
  • Với trẻ sinh đủ tháng: Trẻ đủ tháng thường có lượng sắt dự trữ đủ dùng đến 4 hoặc 6 tháng tuổi. Tuy nhiên các chuyên gia vẫn khuyến cáo nên nuôi con bằng sữa mẹ ít nhất trong 6 tháng đầu tiên. Đối với trẻ bú mẹ một phần, bắt đầu từ 4 tháng tuổi mẹ nên cho bé nhận thêm 1mg sắt/kg/ngày.
Trẻ có thể hấp thụ sắt từ sữa mẹ
Trẻ có thể hấp thụ sắt từ sữa mẹ

Tham khảo thêm: Trẻ sơ sinh thiếu sắt mẹ nên ăn gì?

Sử dụng chế độ ăn giàu sắt cho bé

Bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu thông qua chế độ dinh dưỡng là biện pháp an toàn, đơn giản mà mẹ có thể áp dụng lâu dài. Không chỉ thế các loại thực phẩm này còn dễ tìm và chế biến thành nhiều món thơm ngon.

Sắt động vật:

Thường được tìm thấy chủ yếu trong các loại động vật. Ngoài sắt chúng còn chứa một lượng lớn protein, khoáng chất và vitamin có lợi cho bé. Với đặc điểm dễ hấp thụ đây là nhóm thực phẩm mẹ nên tăng cường sử dụng cho con. Một vài gợi ý mà mẹ có thể tham khảo như:

  • Thịt đỏ bao gồm thịt bò, thịt heo, thịt cừu là nguồn cung cấp sắt dồi dào không thể bỏ qua.
  • Hải sản bao gồm cá ngừ, cá hồi, tôm, cua, mực hến,… không chỉ giàu sắt mà còn nhiều kẽm tốt cho trí não của bé.
  • Các loại gia cầm như thịt gà, thịt ngan, thịt vịt cũng rất giàu sắt.
  • Nội tạng động vật bao gồm gan, thận, tim đều chứa hàm lượng sắt rất cao. Tuy nhiên khi chế biến mẹ cần lưu ý công đoạn làm sạch, tránh nhiễm trùng cho bé.

Sắt thực vật:

Là loại sắt được tìm thấy chủ yếu trong các loại rau, củ, quả. Với hàm lượng chất xơ cao, những thực phẩm chứa sắt này có khả năng cải thiện tiêu hóa rất tốt. Cụ thể các loại rau, củ quả chứa sắt gồm:

  • Rau có màu xanh đậm như bó xôi, rau muống hoặc bông cải xanh.
  • Các loại trái cây như mơ, mận, nho,…
  • Các loại đậu như đậu Hà Lan, đậu lăng, đậu nành,…

Lưu ý rằng trong 2 loại sắt kể trên thì sắt động vật có khả năng hấp thụ tốt hơn. Do đó nếu mẹ chỉ chú trọng đến việc ăn chay của bé thì nguy cơ thiếu sắt vẫn là rất cao.

Rất nhiều thực phẩm chứa sắt
Rất nhiều thực phẩm chứa sắt

Sử dụng viên uống bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu

Nếu đã tăng cường thực phẩm giàu sắt mà bé vẫn bị thiếu máu thì mẹ nên tham khảo cho con một vài viên uống thích hợp. Hiện nay trên thị trường có rất nhiều viên uống bổ sung sắt được bào chế dưới dạng: viên nang, viên nén, siro,… Tùy vào độ tuổi, tình trạng sức khỏe của từng bé mà việc lựa chọn sản phẩm sẽ có sự khác nhau.

Tuy nhiên dạng lỏng và siro thường thích hợp với các bé hơn cả. Ở dạng uống trẻ có thể bị sậm màu răng nếu sử dụng trong thời gian dài. Do đó mẹ nên hướng dẫn con súc miệng và đánh răng để hạn chế tác dụng không mong muốn. Ngoài ra trong quá trình sử dụng bé có thể sẽ đi ngoài phân đen. Tuy nhiên tác dụng này không gây nguy hiểm. Trường hợp bị ngộ độc sắt bé sẽ có biểu hiện nôn mửa, đau bụng, đi ngoài ra máu, thở nhanh, co giật, lòng bàn tay ngả màu xanh,…Gặp tình huống này mẹ cần nhanh chóng đưa bé đến gặp bác sĩ để được cấp cứu kịp thời.

Cho trẻ bổ sung sắt kết hợp với vitamin C

Kết hợp sắt với vitamin C là đáp án của câu hỏi nên bổ sung sắt cho trẻ như thế nào để hiệu quả. Theo các chuyên gia, vitamin C có vai trò là chất xúc giúp chuyển hóa Fe2+ thành Fe3+ để cơ thể hấp thu dễ dàng. Việc thiếu vitamin C sẽ khiến trẻ thiếu sắt, do giảm hấp thụ. Do đó mẹ nên đồng thời bổ sung hai hoạt chất này cho bé bằng cách:

  • Sử dụng thực phẩm giàu vitamin C: Trong quá trình bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu mẹ nên cho con sử dụng thêm những loại thực phẩm như cam, quýt, kiwi, dâu tây, súp lơ xanh, cà chua,… Hầu hết những thực phẩm này đều giàu vitamin C nên khi có khả năng hấp thụ sắt rất tốt.
  • Sử dụng viên uống sắt và vitamin C đồng thời: Để tiện lợi hơn mẹ có thể lựa chọn các sản phẩm kết hợp giữa vitamin C và sắt. Từ đó giảm thiểu số lần sử dụng và gia tăng hiệu quả gấp đôi. Ví dụ điển hình mà mẹ có thể tham khảo cho bé là siro Fitobimbi Ferro C. Sản phẩm bào chế các vi chất dưới dạng hữu cơ nên không gây kích ứng và nóng trong cho con. Ngoài sắt và vitamin C, Fitobimbi Ferro C còn có thêm kẽm giúp gia tăng hàng rào miễn dịch, bảo vệ bé khỏi các yếu tố tấn công.
Ferro c
Bổ sung sắt và vitamin C để trẻ phát triển toàn diện, ngăn thiếu máu

Bổ sung sắt cho trẻ thế nào là hợp lý?

Bên cạnh cách bổ sung thì bổ sung sắt thế nào cho đúng cũng là vấn đề mà nhiều mẹ quan tâm. Theo các chuyên gia việc bổ sung sắt cho trẻ chỉ đạt hiệu quả nếu mẹ biết liều lượng và thời gian cần thiết để sử dụng hoạt chất này.

Bổ sung bao nhiêu là đủ?

Bổ sung sắt cho trẻ đúng cách là phải tuân theo liều lượng được các chuyên gia khuyến cáo. Dưới đây là nhu cầu sử dụng sắt của trẻ được WHO quy định:

  • Với những trẻ dưới 3 tháng tuổi việc bổ sung sắt là chưa cần thiết vì khi sinh ra bé đã có 1 lượng sắt dự trữ. Tuy nhiên từ giai đoạn 6 tháng trở đi bé sẽ cần một lượng sắt nhất định để phục vụ cho quá trình phát triển.
  • Trẻ 6 tháng đến 9 tháng tuổi mỗi ngày cần 11mg sắt.
  • Trẻ 1 -3 tuổi mỗi ngày cần 7mg sắt.
  • Trẻ 5 tuổi mỗi ngày cần dưới 10mg sắt.
  • Trẻ 9-13 tuổi mỗi ngày cần 8mg sắt.
  • Trẻ từ 14-18 tuổi mỗi ngày cần 15mg với nữ và 11mg với nam.
  • Riêng với trẻ sinh non mỗi ngày mẹ cần bổ sung 2mg sắt từ khi 1 tháng tuổi.

Bổ sung sắt cho trẻ trong bao lâu là đủ?

Bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu ngoài tuân thủ liều lượng còn phải lưu ý đến thời gian sử dụng. Vậy bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh như thế nào, bao lâu thì đủ? Theo các chuyên gia trẻ cần sắt để sản xuất hồng cầu, nuôi dưỡng tế bào và hệ miễn dịch. Vì vậy việc bổ sung sắt là lâu dài và mãi mãi. Tuy nhiên điều đó không có nghĩa là trẻ phải uống sắt cả đời. Mẹ nên đảm bảo cho con nhận đủ sắt từ sữa mẹ, chế độ ăn uống hoặc các chế phẩm bổ sung. Tùy vào từng giai đoạn phát triển và tình trạng sức khỏe của bé mà việc cân nhắc sử dụng viên uống sắt sẽ được bác sĩ chỉ định.

Việc bổ sung sắt cho trẻ cần tiến hành thường xuyên, liên tục
Việc bổ sung sắt cho trẻ cần tiến hành thường xuyên, liên tục

Lưu ý không nên bỏ qua khi bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu

Bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu cần lưu ý một số vấn đề sau để kết quả đạt được như mong muốn:

  • Cơ thể trẻ hấp thụ sắt tốt nhất khi đang đói bụng. Vì vậy nếu chưa biết cho trẻ uống sắt như thế nào để đạt hiệu quả? Mẹ nên cho bé sử dụng vào trước hoặc sau bữa ăn.
  • Trường hợp trẻ có tiền sử bị dạ dày mẹ có thể cho bé dùng sắt trong các bữa ăn chính và nên khởi đầu với liều thấp rồi tăng dần.
  • Một số loại thức ăn như sữa, cafe, trà, nước có ga có khả năng giảm hấp thụ sắt của bé. Vì vậy mẹ nên hạn chế cho sử dụng từ 1-2 giờ sau khi dùng sắt.
  • Sắt và Canxi có khả năng ức chế hấp thụ của nhau do đó khi đang bổ sung sắt mẹ cũng cần lưu ý đến nhóm thực phẩm giàu canxi.
  • Trường hợp trẻ có biểu hiện sốc khi bổ sung sắt mẹ cần nhanh chóng đưa con đến gặp bác sĩ để được điều trị kịp thời.
  • Với những trẻ sinh non việc bổ sung sắt có thể phải thực hiện qua đường truyền tĩnh mạch. Việc làm này đòi hỏi trình độ chuyên môn cao mẹ tuyệt đối không tự áp dụng tại nhà.

Trẻ thiếu máu luôn cần sắt để phát triển khỏe mạnh cả về thể chất lẫn trí tuệ. Do đó khi bổ sung sắt cho trẻ thiếu máu mẹ nên đa dạng các cách áp dụng. Kết hợp chế độ ăn uống dinh dưỡng với việc sử dụng chế phẩm bổ sung để con có thể hấp thụ hoạt chất tốt nhất.

Chia sẻ bài viết này
Scroll to Top